Demir Eksikliğinin Zararları ve Vücut Üzerindeki Etkileri

Demir Eksikliğinin Zararları ve Vücut Üzerindeki Etkileri

Sessiz Anemi

Hepimiz bazen uzun saatler uyusak bile geçmeyen bir yorgunluk hissederiz; kimi zaman da odaklanma güçlüğü veya saç dökülmesi yaşarız. Bu belirtiler her zaman yoğun günlük yaşamın bir yansıması olmak zorunda değildir. Aksine, bunlar vücudumuzun gün içinde hayati bir görevi olan demir eksikliğine karşı verdiği uyarı sinyalleri olabilir.

Demir, sadece basit bir mineral ya da besin öğesi değildir. Vücudu oksijenle buluşturan temel bir yapı taşıdır. Aynı zamanda, akciğerlerden tüm organlara oksijen taşıyan hemoglobinin oluşumunda kritik bir role sahiptir.

Vücuttaki demir seviyesi düştüğünde, bazı hayati fonksiyonlar bu açığı kapatmak için kendini feda etmeye başlar. İşte bu süreç, demir eksikliğine bağlı anemi olarak bilinen durumun ortaya çıkmasına yol açar.

Demir Eksikliği Nedir?

Genel olarak demir eksikliği, vücuttaki demir depolarının azalmasıyla ortaya çıkan bir durumdur. Bu durumda vücut, oksijeni kırmızı kan hücrelerine taşıyan hemoglobin adlı proteini yeterli miktarda üretmez.

Hemoglobinin yetersiz olması, dokulara yeterli oksijen ulaşmamasına neden olur ve bunun sonucunda sürekli yorgunluk, halsizlik ve genel bir güçsüzlük hissi ortaya çıkar.

Demir Eksikliğinin başlıca nedenleri:

Demir eksikliği, vücudun gıdalarla aldığı demir miktarından daha fazlasını kaybetmesi ya da demirin yeterince emilememesi sonucunda ortaya çıkar. Demir eksikliğine yol açan en yaygın nedenler şunlardır:

1.         Vücuttan kan kaybı yaşanması.

2.         Yeterli miktarda demir içermeyen beslenme.

3.         Vücudun demir ihtiyacının artması: Bu durum özellikle hamilelik, emzirme dönemleri ve çocuklarda büyüme çağında görülür.

4.         Demir emiliminin zayıf olması.

5.         Sık ve düzenli kan bağışı yapılması, çünkü azalmasına neden olur.

Demir Eksikliğinin vücut üzerindeki belirtileri:

Vücutta demir eksikliği, yaşam kalitesini ve günlük yaşam düzenini olumsuz etkiler. Demir eksikliğinin vücuttaki çeşitli sistemlerde ortaya çıkarabileceği belirtiler şunlardır:

1.         Aşırı yorgunluk: Kaslara ve beyne yeterli oksijen taşınmadığı için kişi kendini sürekli bitkin hisseder ve en basit günlük işleri bile yapmakta zorlanır.

2.         Ciltte solgunluk, saç dökülmesi ve tırnaklarda zayıflık.

3.         Dikkat dağınıklığı ve sık tekrarlayan baş ağrıları.

4.         İleri seviyede demir eksikliği: Bu durumda vücut oksijen eksikliğini telafi etmeye çalıştığı için kalp çarpıntısı görülebilir; kalp daha hızlı kan pompalamaya çalışır.

Demir Eksikliğinin Tedavisi:

Vücuttaki demir depolarında azalma olduğunda, öncelikle bu duruma neden olan asıl sebebin belirlenip tedavi edilmesi gerekir. Demir eksikliği aşağıdaki yöntemlerle tedavi edilebilir:

1.         Demir takviyeleri kullanmak: Demir takviyeleri, hemoglobin düzeylerini artırdığı için tedavide ilk tercih edilen yöntemdir.

2.         Demir açısından zengin besinler tüketmek: Demir yönünden zengin besinler, demir depolarının kademli olarak yeniden dolmasına yardımcı olur. Bu besinler şunlardır:

·       Tavuk

·       Balık

·       Kırmızı et

·       Ispanak

·       Kuruyemişler

NOT: Demirin vücut tarafından daha iyi emilebilmesi için, demirle birlikte C vitamini almak önerilir. Örneğin limon ile tüketmek emilimi artırır.

Demir eksikliğinin evreleri:

Vücutta demir eksikliği bir anda ortaya çıkmaz; kansızlık(anemi) evresine ulaşmadan önce üç aşamalı bir süreçten geçer. Bu değişmeler başlangıçta sessizce gelişir ve genellikle belirti vermez.

Bu üç temel evre şunlardır:

1.         Demir depolarının azalması: Bu aşamada vücuttaki demir depoları azalmaya başlar ancak hemoglobin düzeyi normal sınırlar içinde kalır. Bu nedenle vücutta herhangi bir belirti ortaya çıkmaz.

2.         Demir eksikliği: Bu aşamada hem demir depoları hem de hemoglobin düzeyleri düşmeye başlar. Bununla birlikte demir eksikliğine bağlı belirtiler yavaş yavaş ortaya çıkar.

3.         Anemi: Bu son aşamada demir eksikliği artık kan değerlerine yansır ve hemoglobin normal seviyenin altına düşer. Bu dönemde şu belirtiler görülür:

·       Yoğun yorgunluk ve halsizlik.

·       Ciltte solgunluk.

·       Saç dökülmesi.

·       Hızlı kalp atımı hissi.

Son olarak, demir eksikliği oldukça yaygın bir sorundur ve başlangıçta belirti vermeden sessizce ilerleyebilir. Ancak zamanla insanın yaşam kalitesini ve genel sağlığını olumsuz etkileyebilir.

Sağlığına önem vermek farkındalıkla başlar... ve farkındalık da bedenini ve ihtiyaçlarını anlamaktan geçer.

Kaynaklar:

Iron Deficiency Anemia Symptoms

foods-high-in-iron